close and return
Τοξικές σχέσεις: Γιατί τις συντηρούμε και πως τις διακόπτουμε

Τοξικές σχέσεις: Γιατί τις συντηρούμε και πως τις διακόπτουμε

Τοξικές σχέσεις: Γιατί τις συντηρούμε και πως τις διακόπτουμε

από την Ελεονώρα Μελέτη — Posted in Psychology and Wellbeing on August 23, 2016

Δεν υπάρχει τίποτε πιο όμορφο από τις καλές υγιείς σχέσεις. Σε κάθε επίπεδο. Οικογενειακό, επαγγελματικό, φιλικό, μα πάνω απ όλα, ερωτικό.

Συνήθως ως ενήλικες σχετιζόμαστε με τους άλλους αναπαράγοντας το μοντέλο συναναστροφής και συμβίωσης που έχουμε διδαχτεί στο σπίτι, και συχνά, όσο και αν θέλουμε ή οραματιζόμαστε το δικό μας ιδανικό, βρισκόμαστε εγκλωβισμένοι σε ένα μοντέλο σχέσεων που σπάνια έχουμε διαλέξει για εμάς, εμείς οι ίδιοι.

Και καλά όταν έχουμε μάθει να αναζητάμε και να δίνουμε αγάπη, να ικανοποιούμαστε  με τη γαλήνη και την ισορροπία σε συνδυασμό με το πάθος και τον έρωτα. Όταν όμως ο τρόπος που σχετιζόμαστε δεν εκπέμπει τη θετική ενέργεια που χρειάζεται κάποιος για να μπορεί να είναι καλά με τον εαυτό του και τους γύρω του, τότε τι γίνεται;

Οι ανθρώπινες σχέσεις όσο απαραίτητες είναι για τον καθένα μας, άλλο τόσο πολύπλοκες μπορούν να γίνουν. Όλα εξαρτώνται από το πως έχουμε εκπαιδευτεί να σχετιζόμαστε. Αν έχουμε μάθει να αναπτυσσόμαστε  μέσα σε σχέσεις υγιείς , τότε γινόμαστε ολοένα και πιο ευτυχισμένοι. Αρκούμαστε μόνο στην αγάπη και μπροστά μας ανοίγεται ένας κόσμος απέραντων δυνατοτήτων, χαράς, αγάπης και ευτυχίας.   Αν ωστόσο  δεν ανήκουμε στην κατηγορία εκείνων που ζουν και αγαπούν μέσα από το θετικό, το φωτεινό, το δημιουργικό, το αληθινό και το πηγαίο, αν είμαστε ανάμεσα σε όλους εκείνους που απορούν πως γίνεται δύο άνθρωποι να είναι μαζί και να είναι καλά, τότε έχουμε δουλειά μπροστά μας ώστε να μπορέσουμε και εμείς να λειτουργούμε ομαλά και ώριμα στο πλαίσιο μίας σχέσης. Θέλει κόπο για να αλλάξουμε πρότυπα και συνήθειες, αλλά δεν είναι αδύνατο.

Αναγνώρισε την τοξικότητα στις σχέσεις

Πολύς κόσμος σχετίζεται με τοξικούς ανθρώπους κάνοντας τοξικές σχέσεις χωρίς να καταλαβαίνει πιο ακριβώς είναι το πρόβλημα.

Οι τοξικές σχέσεις είναι σαν εθισμός. Εισπράττεις την τοξικότητα τους, νιώθεις τη δυστυχία και τη δυσλειτουργία τους, αλλά δεν μπορείς να εντοπίσεις πια είναι η πηγή του κακού.

Συνήθως επιρρίπτουμε τις ευθύνες στο άλλο άτομο, αυτό όμως καταρρίπτεται όταν βλέπουμε την ιστορία να επαναλαμβάνεται σε μία επόμενη σχέση.

Το βασικό συστατικό των τοξικών σχέσεων, σύμφωνα με τη σύμβουλο σχέσεων Susan Forward , είναι η εξουσία. Η συνεχής προσπάθεια των συντρόφων να επιβληθεί ο ένας στον άλλον. Η σχέση θυμίζει μπρα ντε φερ, και οι δύο σύντροφοι από εραστές και συνοδοιπόροι καταλήγουν  να είναι ανταγωνιστές.  Σε μία τέτοια σχέση, η ενσυναίσθηση δεν έχει θέση, κάτι που σημαίνει πως κανένας από τους εμπλεκόμενους δεν είναι σε θέση να κατανοήσει τα συναισθήματα και τις ανάγκες του άλλου και δρα περισσότερο εγωιστικά και ναρκισσιστικά.

Στις περιπτώσεις που ο ένας από τους δύο συντρόφους δεν ενδιαφέρεται να επιβάλει την εξουσία, αλλά έχει μάθει να την υφίσταται , και πάλι, η σχέση γίνεται κακοποιητικό στοιχείο.

Αν κάτι από τα παραπάνω σας θυμίζει την ιστορία της ζωής σας, το πιο πιθανό είναι , οι ερωτικές σας σχέσεις να έχουν πάρει αυτή την πορεία, γιατί και οι σχέσεις με την οικογένεια σας, τους γονείς και τα αδέλφια σας, είχαν παρόμοια και κοινά στοιχεία. Η Forward, υποστηρίζει πως ο τρόπος που σχετιζόμαστε δεν είναι τίποτε περισσότερο από τον τρόπο που μας έχουν μάθει και εκπαιδεύσει να σχετιζόμαστε, από τα πρώτα στάδια της ζωής μας. Αν η σχέση μας με τον οικογενειακό κλοιό, ήταν κακοποιητική, χειριστική, στερητική ή βίαιη, αυτό ακριβώς θα αναζητήσουμε και στη συνέχεια της ζωής μας, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο.

Το πρώτο βήμα λοιπόν για όλους, είναι να συνειδητοποιήσει κάποιος πως βρίσκεται σε μία τοξική σχέση, και να καταλάβει για ποιό λόγο μπορεί να τη δέχεται και να την ανέχεται. Άρα και να την αναζητά.

Οι επιπτώσεις μία τοξικής σχέσης

Είναι πολύ σημαντικό να γνωρίζει κανείς τη σύνδεση που υπάρχει ανάμεσα στις τοξικές σχέσεις και την υγεία μας. Μπορεί να μας φαίνεται περίεργο αλλά η ψυχοθεραπεύτρια Anne Marie Filiozat, υπογραμμίζει πως οι τοξικές σχέσεις επηρεάζουν πολύ περισσότερο την υγεία μας, τόσο τη σωματική όσο και την ψυχική, απ όσο θα περίμενε κανείς.

Μυϊκοί πόνοι, άγχος, νευρικότητα, κατάθλιψη, κόπωση, εξάντληση, και πεσμένο ανοσοποιητικό σύστημα είναι μόνο μερικά από τα χτυπήματα των τοξικών σχέσεων στον οργανισμό.

Όσοι έχουν μάθει να ακούνε το σώμα τους, είναι σε θέση να παίρνουν από αυτό, τα μηνύματα που τους φωνάζουν πως βρίσκονται σε μία τοξική σχέση.

Για τους υπόλοιπους, το περιβάλλον έρχεται να παίξει σημαντικό ρόλο, γιατί είναι οι γύρω τους, που θα μπορέσουν πρώτοι να δουν τις επιπτώσεις μίας δυσλειτουργικής σχέσης στη ζωή ενός κοντινού τους προσώπου.

Βέβαια, το πιο συχνό φαινόμενο είναι η άρνηση. Κάποιος να αρνείται να πιστέψει πως η σχέση που κάποτε τον έκανε ευτυχισμένο και ο άνθρωπος που κάποτε νόμισε πως θα ήταν η απάντηση στον φόβο και την ανασφάλεια,

 έχουν καταλήξει να είναι δηλητήριο. Είναι δύσκολο να καταρρίπτεις προσωπικούς σου μύθους και να πρέπει να γυρίσεις στο σημείο μηδέν, γιατί πολλές φορές ο άνθρωπος προκειμένου να καλύπτει την ανάγκη του να ανήκει κάπου, επιλέγει να ανήκει ακόμα και σε λάθος καταστάσεις.

Κάνε μία έξοδο μεγάλη

Όταν η τοξική σχέση έχει να κάνει με ερωτικό δεσμό, τα πράγματα είναι σαφώς πιο εύκολα. Μπορεί να έχεις φτάσει στα άδυτα της αυτολύπησης από την κατάντια σου, εμμένοντας σε μία τοξική σχέση, αλλά είναι θέμα αξιοπρέπειας. Όταν μάθεις να αγαπάς τον εαυτό σου, να σέβεσαι τις ανάγκες σου και να αναγνωρίζεις τις επιθυμίες σου, όταν θα έχεις χτίσει την αυτοπεποίθηση σου και θα θέλεις να αγαπιέσαι και να αγαπάς, οτιδήποτε λιγότερο ή φθηνότερο δεν θα το θες στη ζωή σου. Είναι μόνο μία απόφαση, μία απόφαση που θα σου ανοίξει το δρόμο σε μία πορεία με προορισμό τον εαυτό σου μέσα από ένα ταξίδι επαναπροσδιορισμού στον τρόπο που σχετίζεσαι.

Αν η τοξική σχέση έχει να κάνει με την οικογένεια, όση αγάπη και αν έχεις μέσα σου , οφείλεις να μιλήσεις. Να πεις πως νιώθεις από την τοξικότητα που εισπράττεις, να δώσεις παραδείγματα και να γίνεις σαφής πως δεν μπορείς να συνεχίσεις να είσαι ο αποδέκτης συμπεριφορών που σε προσβάλουν σε μειώνουν και σε πληγώνουν. Μην δώσεις περιθώρια για δικαιολογίες, αλλά κάνε ξεκάθαρο το πως σε κάνουν οι άλλοι να νιώθεις .Αν τα πράγματα δεν αλλάξουν, τότε δεν έχεις άλλη επιλογή από το να θέσεις τα όρια σου, κρατώντας όσους σε πληγώνουν μακριά. Κατάλαβε πως ο τρόπος που σχετίζονται εκείνοι μαζί σου , δεν έχει να κάνει με σένα, αλλά με αυτούς, αποδέξου την κατάσταση και μάθε να ζεις με αυτή. Τόνωσε την αυταξία σου, πίστεψε στον εαυτό σου, δείξε κατανόηση , αλλά μην επιτρέπεις σε κανέναν να εκμεταλλεύεται τα αισθήματα σου για εκείνον.

Κανείς δεν είπε πως οι ανθρώπινες σχέσεις είναι εύκολες. Όσο σύνθετη είναι η ψυχή του ανθρώπου, άλλο τόσο πιο σύνθετες είναι και οι συναναστροφές του. Το ζητούμενο ωστόσο από μία σχέση, είναι το να μπορεί να μας ανεβάζει όταν πέφτουμε, να μας χαρίζει χαμόγελα όταν πονάμε και να μας βοηθάει να γινόμαστε καλύτεροι κάνοντας κάθε φορά και ένα βήμα παραπέρα κρατώντας ακέραιη την ψυχή μας και την επαφή μας με τον άλλον.

close and return

Επιστροφή στην Κατηγορία Ψυχολογία και Ευζήν