close and return
Διατροφή και Οικολογία


Όλα όσα πρέπει να γνωρίζει  κάποιος που σκέφτεται να κόψει το κρέας.


Όλα όσα πρέπει να γνωρίζει  κάποιος που σκέφτεται να κόψει το κρέας.

από την Τζουλιάνα Καρνέζη — Posted in Food and Ecology on April 28, 2016

Πολλές φορές όταν λέω σε κάποιον ότι δεν τρώω κρέας εδώ και δύο χρόνια, ακούω τις κλασικές ερωτήσεις που με κάνουν να καταλάβω πως είναι αρκετοί εκείνοι που δεν γνωρίζουν βασικά πράγματα γύρω από τη διατροφή . " Και με το σίδηρο σου τι γίνεται;" "Όταν βγαίνεις έξω τι τρως;" "Μα πως είναι δυνατόν να μην τρως κρέας; Και τι τρως;" Παρακάτω η Τζουλιάνα Καρνέζη, διατροφολόγος, μας εξηγεί απαντώντας σε απλές ερωτήσεις, γιατί το να κόψει κάποιος το κρέας είναι πολύ πιο εύκολο απ ότι μπορεί να φαντάζεται.

1.    Γιατί κάποιος να κόψει το κρέας;  Πέρα από το ότι μπορεί να το κάνει από άποψη…

Ζούμε σε μια κοινωνία που το κρέας είναι ένα από τα βασικά τρόφιμα της διατροφής μας. Για αυτό και αν ερωτηθούν οι άνθρωποι εάν μπορούν να ζήσουν χωρίς κρέας, οι περισσότεροι θα απαντούσαν αρνητικά. Πως είναι δυνατόν να ζήσει κάποιος χωρίς μπριζόλα κοτόπουλο πανέ και χάμπουργκερ; Και αν δεν τρώει κρέας τι θα απολαμβάνει σε αυτή τη ζωή; Αυτά είναι μερικά ερωτηματικά που θέτουν οι περισσότεροι κρεατοφάγοι. Κι όμως μπορούμε να ζήσουμε χωρίς κρέας και μπορεί να είναι μια από τις καλύτερες επιλογές που θα κάνουμε. Και αυτό γιατί η χορτοφαγία προσφέρει πολλαπλά οφέλη στην υγεία. Έρευνες έχουν δείξει ότι όσοι δεν τρώνε κρέας παρουσιάζουν μειωμένο κίνδυνο εμφάνισης χρόνιων νοσημάτων, όπως διαβήτη, υπέρταση, καρδιαγγειακές νόσους  και κινδυνεύουν λιγότερο να γίνουν υπέρβαροι ή παχύσαρκοι.

 Επίσης, η χορτοφαγική διατροφή φαίνεται ότι σχετίζεται με την αύξηση του προσδόκιμου ζωής, αλλά και με τη πρόληψη διάφορων τύπων καρκίνου την ώρα που  η κατανάλωση κρέατος σχετίζεται με αυξημένη θνησιμότητα. Η χορτοφαγία λοιπόν μπορεί να μας προσφέρει πολλά οφέλη, αρκεί να ακολουθούμε την κατάλληλη διατροφική εκπαίδευση.

2.    Επιτρέπεται ο οποιοσδήποτε να κόψει το κρέας, ή δεν γίνεται αν αντιμετωπίζει κάποιος ένα θέμα υγείας;

Τα οφέλη που αποκομίζει κάποιος από την αποχή κρέατος είναι περισσότερα από ότι με την κατανάλωση του. Παρόλα αυτά μπορεί σε κάποιες περιπτώσεις να είναι απαραίτητες μερικές βιταμίνες που περιέχονται σε μεγαλύτερες ποσότητες στα ζωικά προϊόντα, κυρίως όταν κάποιος πάσχει από τα παρακάτω: 

   Μυϊκή ατροφία. Οι  ηλικιωμένοι χάνουν αρκετό μυϊκό ιστό, με αποτέλεσμα η κατανάλωση πρωτεΐνης να είναι επιτακτική για την υγεία.    Κατάθλιψη: Όταν κάποιος πάσχει από κατάθλιψη, μπορεί να βοηθηθεί με την επαρκή κατανάλωση βιταμίνης Β12. Η συγκεκριμένη βιταμίνη περιέχεται μόνο στο κρέας, στα γαλακτοκομικά και σε εμπλουτισμένα δημητριακά. Οι ανεπαρκείς ποσότητες Β12 μπορεί να προκαλέσουν ή και να επιδεινώσουν  τα συμπτώματα της κατάθλιψης, γιατί η Β12 παίζει σημαντικό ρόλο στη λειτουργία του νευρικού συστήματος. 

   Αναιμία: Κάποιος που πάσχει από αναιμία έχει ανάγκη από σίδηρο. Και όπως είναι γνωστό ο αιμικός σίδηρος, που βρίσκεται στα ζωικά τρόφιμα, απορροφάται καλύτερα από τον μη αιμικό. Σύμφωνα με το Ιατρικό Ινστιτούτο οι χορτοφάγοι άντρες και οι γυναίκες στην εμμηνόπαυση χρειάζονται 14 χιλιοστόγραμμα σιδήρου ημερησίως και οι προ εμμηνόπαυσης γυναίκες χρειάζονται 33 χιλιοστόγραμμα ημερησίως. Ωστόσο με τους κατάλληλους συνδυασμούς οι χορτοφάγοι μπορούν να αυξήσουν την απορρόφηση σιδήρου. 

   Η οστεοπόρωση θα μπορούσε να είναι ένα πρόβλημα για τους χορτοφάγους, γιατί είναι αυξημένες οι ανάγκες σε ασβέστιο. Παρόλα αυτά καλές πηγές ασβεστίου, εκτός από τα γαλακτοκομικά, είναι τα φρούτα, τα λαχανικά, οι ξηροί καρποί, το τόφου και τα εμπλουτισμένα δημητριακά. Άρα με το κατάλληλο διατροφικό πρόγραμμα, μπορούν ακόμα και όσοι χορτοφάγοι έχουν οστεοπόρωση, να λάβουν επαρκείς ποσότητες ασβεστίου. 

Άτομα με ιδιαίτερες ανάγκες είναι τα παιδιά, οι έφηβοι και οι εγκυμονούσες. Και αυτό γιατί:    Τα παιδιά και οι έφηβοι χτίζουν τον μυϊκό ιστό, άρα χρειάζονται τα απαραίτητα αμινοξέα. Επίσης έχουν αυξημένες ανάγκες σε σίδηρο.    Οι εγκυμονούσες έχουν ανάγκη από τα απαραίτητα αμινοξέα, αφού κυοφορούν έναν οργανισμό και από τη βιταμίνη Β12. 

3.    Πως αντικαθιστώ όλα όσα παίρνω από το κρέας; 

Ναι μεν η χορτοφαγική διατροφή προσφέρει πολλά οφέλη, έχει όμως και κάποιες ανάγκες σε θρεπτικά συστατικά, που πρέπει να δώσουμε τη δέουσα προσοχή. Τα πιο βασικά συστατικά που πρέπει να δώσουμε μεγαλύτερη προσοχή είναι η πρωτεΐνη, το ασβέστιο, ο σίδηρος και η βιταμίνη Β12. Δείτε πώς να αντικαταστήσετε όλα όσα θα παίρνατε από το κρέας. 

Πρωτεΐνη: Η φυτική πρωτεΐνη δεν περιέχει όλα τα απαραίτητα αμινοξέα, όπως η ζωική. Γι αυτό το λόγο η πρώτη ονομάζεται χαμηλής βιολογικής αξίας, ενώ η δεύτερη υψηλής βιολογικής αξίας. Με τον κατάλληλο συνδυασμό οι χορτοφάγοι μπορούν να πάρουν όλα τα απαραίτητα αμινοξέα. Συνδυάστε: όσπρια με δημητριακά, όπως φακές με ρύζι, ρεβύθια με πατάτες, φασόλια με σιτάρι. Μια άλλη καλή πηγή πρωτεΐνης είναι η κινόα, ένα ψευδοδημητριακό που περιέχει όλα τα απαραίτητα αμινοξέα. 

Σίδηρος: Ο σίδηρος στις φυτικές τροφές δεν έχει χαμηλή βιοδιαθεσιμότητα, δηλαδή απορροφάται σε μικρές ποσότητες. Για να αυξήσετε την απορρόφηση του σιδήρου από τις φυτικές τροφές, πρέπει να τις συνοδεύετε με τρόφιμα πλούσια σε βιταμίνη C, όπως ακτινίδιο, λεμόνι, φράουλες, πορτοκάλι, και σε καροτενοείδη όπως πολύχρωμες πιπεριές, καρότα κ.α. 

Βιταμίνη Β12: Η ανεπάρκεια βιταμίνης Β12 είναι πολύ συχνή στους χορτοφάγους, καθώς βρίσκεται σχεδόν μόνο στα ζωικά τρόφιμα. Καλές πηγές για τους χορτοφάγους είναι τα θαλασσινά, εφόσον τα τρώνε, τα εμπλουτισμένα δημητριακά, το γάλα σόγιας και σε μερικές περιπτώσεις μπορεί να χρειαστούν και συμπληρώματα. 

Ασβέστιο: Όσοι είναι αυστηρά χορτοφάγοι και δεν καταναλώνουν γαλακτοκομικά και ψάρια, είναι απαραίτητη η πρόσληψη ασβεστίου από άλλες πηγές. Αυτές είναι τα όσπρια, οι ξηροί καρποί, το κουνουπίδι, το ταχίνι και εμπλουτισμένοι χυμοί.

4.    Ποιοι δεν επιτρέπεται σε καμία περίπτωση να κόψουν το κρέας;

Όλοι μπορούν να κόψουν το κρέας, εφόσον ακολουθούν μια διατροφή που τους παρέχει τα θρεπτικά συστατικά, τις βιταμίνες και τα ιχνοστοιχεία που έχει ανάγκη ο οργανισμός. Περισσότερη προσοχή πρέπει να δίνουν τα άτομα με ιδιαίτερες ανάγκες, όπως ανέφερα παραπάνω. Επίσης, είναι λάθος να κάψουμε το κρέας και να καταφύγουμε σε συμπληρώματα. Τα συμπληρώματα διατροφής προσφέρουν θρεπτικά συστατικά, αλλά δεν αξιοποιούνται πλήρως, γι΄αυτό και πρέπει να λαμβάνονται σε συνδυασμό με τη σωστή διατροφή. 

5.    Πρέπει να παρακολουθώ την υγεία μου πιο τακτικά με εξετάσεις αφού κόψω το κρέας, και αν ναι για πόσο καιρό;

Όλες οι ομάδες χορτοφάγων θα πρέπει να υποβάλλονται τακτικά σε αιματολογικές εξετάσεις, ώστε να διαγνωσθεί οποιαδήποτε διατροφική έλλειψη. Οι εξετάσεις θα πρέπει να γίνονται μια φορά το χρόνο, όμως ανάλογα με το φύλο και την ηλικία διαφοροποιούνται. Όπως επίσης, αλλάζουν σε όσους αντιμετωπίζουν συγκεκριμένα προβλήματα υγείας ή έχουν προδιαθεσικούς παράγοντες ή κληρονομικό ιστορικό για κάποια νοσήματα. Οι απολύτως απαραίτητες για τους χορτοφάγους είναι οι εξετάσεις σιδήρου και οι δείκτες έλλειψης Β12.

6.    Τελικά έχει επιπτώσεις ή οφέλη η απουσία κρέατος από τη διατροφή;

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εδώ και πολλά χρόνια έχει διαπιστώσει ότι η αυξημένη κατανάλωση κρέατος σχετίζεται με αύξηση καρδιαγγειακών παθήσεων, καρκίνου, διαβήτη και με τη μείωση του προσδόκιμου ζωής. Δεν αποτελεί λοιπόν έκπληξη το γεγονός ότι οι χορτοφάγοι πάσχουν σπανιότερα από τις παραπάνω παθήσεις και ζούνε περισσότερο. Έτσι όχι μόνο έχει οφέλη η απουσία κρέατος, αλλά σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να είναι και επιτακτική. Αρκεί να υπάρχει η σωστή πληροφόρηση όσον αφορά στη χορτοφαγική διατροφή, ώστε να γευτούμε όλα τα οφέλη.

 

7. Σε πόσες και ποιες κατηγορίες  χωρίζονται όλοι όσοι δεν τρώνε κρέας;

   Γαλακτο-αυγο-χορτοφάγοι, δεν τρώνε κρέας, αλλά τρώνε γαλακτοκομικά προϊόντα και αυγά. Πρόκειται για την πιο συνηθισμένη μορφή.
   Γαλακτο-χορτοφάγοι, δεν τρώνε κρέας και αυγά, αλλά καταναλώνουν γαλακτοκομικά.
   Αυγο-χορτοφάγοι, δεν τρώνε κρέας ή γαλακτοκομικά προϊόντα, αλλά καταναλώνουν αυγά.
   Αυστηρά χορτοφάγοι, γνωστοί ως vegans, δεν καταναλώνουν κανένα ζωικό προϊόν, όπως είναι τα αυγά, τα γαλακτοκομικά, το μέλι κλπ και δεν χρησιμοποιούν προϊόντα που κάνουν τεστ σε ζώα. Άλλες κατηγορίες: Φρουτοφαγία και Διατροφή ακατέργαστων τροφίμων.

Επιστροφή στην Οικολογία και Διατροφή

close and return